Naast PM2,5 kom je in berichten over luchtkwaliteit ook regelmatig de term PM10 tegen. Beide begrippen gaan over fijnstof, maar er zit een duidelijk verschil in deeltjesgrootte en waar de deeltjes vandaan komen.
Wat is PM10
PM10 staat voor deeltjes met een doorsnede tot 10 micrometer. Dat is groter dan PM2,5, maar nog altijd te klein om met het blote oog te zien. PM10 omvat onder andere stuifmeel, bandenslijtage, wegenstof, bouwstof en bepaalde industriële uitstoot. Het Longfonds geeft een mooie vergelijking: een hoofdhaar is ruim vijf keer groter dan een PM10-deeltje.
Het verschil tussen PM10 en PM2,5
Het belangrijkste verschil zit in de grootte en in waar de deeltjes in het lichaam terechtkomen. PM10-deeltjes worden grotendeels tegengehouden door de neus en de bovenste luchtwegen. PM2,5-deeltjes zijn zo klein dat ze dieper in de longen en zelfs in de bloedbaan kunnen doordringen. Dat onderscheid maakt ook de Wereldgezondheidsorganisatie in haar factsheet over luchtkwaliteit en gezondheid (Engelstalig). PM2,5 valt daarmee onder de categorie PM10, want alle deeltjes kleiner dan 2,5 micrometer zijn per definitie ook kleiner dan 10 micrometer. Metingen van PM10 omvatten dus ook de PM2,5-fractie.
Gezondheidseffecten van PM10
Hoge PM10-concentraties kunnen bijdragen aan geïrriteerde luchtwegen, hoesten en een verminderd ademhalingscomfort, vooral bij mensen met astma, COPD of een pollenallergie. Omdat pollen ook onder PM10 vallen, kan een hoge PM10-waarde tijdens het pollenseizoen extra klachten geven bij mensen met hooikoorts.
Waar PM10 vandaan komt
- Wegverkeer: uitlaatgassen, bandenslijtage en opwervelend wegstof.
- Bouwactiviteiten en sloopwerkzaamheden.
- Landbouw en agrarische bedrijvigheid.
- Natuurlijke bronnen zoals stuifmeel en zeezout.
Een uitgebreide achtergrond over bronnen, metingen en normen vind je in het RIVM-dossier over fijn stof.
PM10 binnenshuis beperken
Ventileer bewust: bij hoge buitenluchtvervuiling, bijvoorbeeld langs een drukke weg tijdens de spits, kan het verstandig zijn om iets later te luchten. Stofzuig regelmatig om opgehoopt stof te verwijderen en klop tapijten en kleden niet binnenshuis uit. Een luchtreiniger met HEPA 13-filter, zoals de AirPure Plus PA244, filtert zowel PM10 als PM2,5-deeltjes uit de lucht die door het toestel gaat, inclusief pollen en huidschilfers. Dat maakt het toestel ook interessant voor mensen die naast fijnstofgevoeligheid ook last hebben van hooikoorts.
Meer informatie over onze luchtreinigers en filters vind je op dynter.eu.